Stoken in je eigen tuin is in Nederland en België in de meeste gevallen gewoon toegestaan, zolang je schoon en onbehandeld hout gebruikt en geen overlast veroorzaakt. De uitzonderingen zitten in het lokale beleid en in het weer. Op deze pagina lees je welke regels landelijk gelden, hoe de Stookwijzer werkt en in welke situaties je het vuur beter uit laat.

Mag je stoken in je tuin?

Ja, in de meeste gemeenten mag dat. Een sfeervuur in een vuurschaal, vuurkorf of buitenhaard valt niet onder afvalverbranding, en daarmee niet onder het verbod uit artikel 10.2 van de Wet milieubeheer. Dat artikel verbiedt het stoken van afvalstoffen buiten een inrichting.

Wel gelden er drie randvoorwaarden:

• Alleen schoon hout: onbehandeld en ongeverfd hout of gecertificeerde houtpellets. Geverfd hout, plaatmateriaal, tuinafval en plastic horen nooit in het vuur.
• Geen overlast: vrijwel elke gemeentelijke APV bevat een bepaling over hinder. Structurele rook- of stankoverlast kan leiden tot handhaving na een klacht van buren.
• Lokale regels: gemeenten mogen geen kachels verbieden, maar wel regels stellen aan het gebruik ervan. Die staan in de APV of het omgevingsplan.

Op een balkon of dakterras is open vuur meestal niet toegestaan. Bij appartementen verbieden de huisregels of de VvE dat vrijwel altijd, vanwege brandgevaar en beperkte vluchtwegen.

Wat is de Stookwijzer?

De Stookwijzer is een adviestool van het RIVM en Atlas Leefomgeving die op postcodeniveau aangeeft of de omstandigheden geschikt zijn om te stoken. De tool kijkt naar windkracht en luchtkwaliteit en geeft een kleurcode:

• Code geel: stoken kan, maar houd rekening met je buren.
• Code oranje: de omstandigheden zijn ongunstig, rook blijft hangen. Het advies is om niet te stoken.
• Code rood: de luchtkwaliteit is slecht. Stoken wordt sterk ontraden.

De Stookwijzer is een advies en geen landelijke wet. Er bestaat op dit moment geen landelijk stookverbod dat aan de kleurcodes hangt. In een groeiend aantal gemeenten is het advies wel opgenomen in het omgevingsplan, en dan wordt het lokaal bindend. Andere gemeenten gebruiken de kleurcode als onderbouwing bij een klacht.

Het advies geldt voor alle vormen van houtstook, dus ook voor een pelletkachel of pellet buitenhaard. Pellets zijn samengeperst hout en tellen mee als houtstook, ook al is de uitstoot per kilo aanzienlijk lager.

In welke gemeenten gelden strengere regels?

De duidelijkste uitzondering is Utrecht. Sinds 1 januari 2025 is het in de hele gemeente Utrecht verboden om buiten hout te stoken, ook in je eigen tuin. Het verbod geldt voor vuurkorven, vuurschalen, buitenkachels en houtgestookte barbecues. Vanaf 2030 komt daar het verbod op binnenshuis stoken bij. Koken op gas, briketten of houtskool blijft in Utrecht toegestaan, net als sfeervuren op bio-ethanol.

Woon je in Utrecht en overweeg je een buitenhaard? Neem dan eerst contact op met de gemeente over je specifieke situatie. Omdat houtpellets als houtstook worden gerekend, gaan wij ervan uit dat het verbod ook geldt voor een pellet buitenhaard.

Andere gemeenten kennen mildere varianten, bijvoorbeeld een stookverbod dat alleen geldt zodra de Stookwijzer op oranje of rood staat. Het beleid verschilt sterk en verandert regelmatig. Controleer daarom de APV of de website van je eigen gemeente voordat je een haard aanschaft.

Wanneer geldt een stookverbod bij droogte?

Bij aanhoudende droogte kunnen veiligheidsregio's een stookverbod instellen om natuurbranden te voorkomen. Dat verbod richt zich op bossen, natuurgebieden, heide en open terrein. In je eigen tuin blijft stoken dan vaak toegestaan, maar sommige gemeenten trekken de grens strenger.

Kijk bij droogte altijd naar de actuele fase van het natuurbrandrisico in je regio. Bij een verhoogd risico is een rookarme haard met een gesloten vuurbed veiliger dan een open vuur, omdat er geen vonken kunnen wegwaaien.

Wat mag je stoken en wat niet?

De brandstof bepaalt hoeveel rook en fijnstof er vrijkomt. Deze brandstoffen zijn toegestaan:

• Ovengedroogd haardhout: onbehandeld hout met een vochtgehalte onder de 20%. Lees welk haardhout het beste brandt voor jouw toestel.
• Gecertificeerde houtpellets: ENplus A1 houtpellets van zuiver naaldhout branden droog en constant, met minimale rookontwikkeling.
• Houtskool en briketten: geschikt voor koken en voor langdurig doorstoken.

Deze brandstoffen zijn verboden en geven schadelijke rook:

• Behandeld of geverfd hout: bevat verf, lijm of verduurzamingsmiddelen die bij verbranding vrijkomen.
• Plaatmateriaal: spaanplaat, multiplex en MDF bevatten lijmen.
• Tuin- en huishoudelijk afval: bladafval, snoeiafval en plastic vallen onder het verbod uit de Wet milieubeheer.
• Nat hout: hout boven de 20% vocht geeft veel rook, weinig warmte en teeraanslag.

Wil je snoeiafval verbranden? Daarvoor is een ontheffing van de gemeente nodig op grond van artikel 5:34 van de APV. Gemeenten gaan daar terughoudend mee om.

Zo stook je zonder overlast voor de buren

De meeste conflicten over houtstook ontstaan door rook, niet door het vuur zelf. Met 6 gewoonten beperk je de overlast:

1. Check de Stookwijzer voordat je aansteekt. Bij weinig wind en mist blijft rook in de buurt hangen.
2. Stook alleen droog hout of pellets. Nat hout is de grootste veroorzaker van rookoverlast.
3. Steek van bovenaf aan: brandstof onderop, aanmaakmateriaal bovenop. Dat scheelt aanzienlijk in de rook tijdens de opstart.
4. Kies voor secundaire verbranding als je buren dichtbij wonen. Rookgassen worden dan opnieuw verbrand voordat ze vrijkomen.
5. Let op de windrichting en stook met de wind van de woningen af.
6. Meld het even bij je buren als je een lange avond gaat stoken. Zij kunnen dan hun ramen sluiten.

Onze pellet buitenhaarden gebruiken secundaire verbranding en branden daardoor vrijwel rookloos, wat ze geschikt maakt voor tuinen in dichte bebouwing.

Veilig stoken: afstand, ondergrond en toezicht

Naast de regelgeving gelden er praktische veiligheidsregels:

• Ondergrond: plaats de haard op steen, tegels of beton. Op een houten terras hoort een hittebestendige mat eronder.
• Afstand: houd minimaal 2 meter afstand tot schuttingen, hagen, bomen en tuinmeubels.
• Overkapping: stook alleen onder een goed geventileerde overkapping en houd minimaal 220 centimeter vrije hoogte aan.
• Blusmiddel: zet een emmer water of een brandblusser binnen handbereik.
• Toezicht: laat een brandend vuur nooit onbeheerd achter en verplaats de haard niet tijdens gebruik.
• Na afloop: laat het vuur volledig uitbranden en verwijder de as pas als die koud is.

Vragen over stoken in jouw situatie?

De regels verschillen per gemeente en veranderen regelmatig. Deze pagina geeft de landelijke lijnen weer; voor je eigen adres is de APV of de website van je gemeente altijd leidend.

Twijfel je of een haard past bij jouw tuin, overkapping of buren? Stuur een berichtje via WhatsApp of bel 085 800 2017. Wij zijn een familiebedrijf uit Vogelwaarde en denken graag met je mee, ook als het antwoord is dat een bepaald model niet bij jouw situatie past.

• Weitergeben:
• WhatsApp
• Facebook
• X
• Pinterest
• Messenger
• E-Mail

---